Amasya barajlarındaki anlık su seviyeleri masaya yatırıldı. Boraboy ve Umutlu arasındaki uçurum, tarım arazilerinde yeni alarm zillerinin çalmasına neden oldu.
Yeşilırmak havzasının kalbinde, elma bahçeleriyle çevrili Amasya’da suyun nabzı düzensiz atıyor. Kış aylarında beklenen kar yağışlarının yetersiz kalması ve bahar aylarındaki ani sıcaklık artışları, kentteki iki kritik baraj arasında derin bir makas farkı oluşturdu. Veriler, biri yüzde 100’e dayanan bir dolulukla taşkın riskini hatırlatırken, diğerinin kuraklık sınırına demir attığını gösteriyor.
Boraboy’da Bayram Havası, Umutlu’da Tehlike Çanları
Şehrin yüksek kesimlerinde bulunan Boraboy Barajı, şu an için su stresi yaşamayan nadir noktalardan biri. Yüzde 90.9 seviyesindeki aktif doluluk oranı, barajın maksimum kapasitesine oldukça yakın olduğunu ve olası bir taşkın durumunda stratejik önlemler alınması gerektiğini gözler önüne seriyor. Ancak bu pozitif tablo, gözleri aşağı havzadaki Umutlu Barajı'na çevirince yerini endişeye bırakıyor. Umutlu Barajı’nda aktif doluluk oranı yalnızca %28.5 olarak kaydedildi. Bu keskin düşüş, bölgedeki elma bahçelerinin ve tarım arazilerinin su ihtiyacının büyük bir kısmını karşılayan bu kaynağın alarm verdiğini gösteriyor.
Devreye Girmeyen Tersip Bendi ve Kritik Eşik
Analiz masasındaki en dikkat çekici detay ise Gölbaşı Tersip Bendi. Sadece %1.8 seviyesinde görülen doluluk, bu bendin mevsimsel olarak devre dışı olduğunu ya da ciddi bir sedimentasyon (dolgu) sorunuyla karşı karşıya olduğunu düşündürüyor. Bu durum, suyun akış rejimini doğrudan etkileyerek Umutlu Barajı’na gelen beslemenin önünün kesilmiş olabileceği ihtimalini güçlendiriyor. Uzmanlar, iki ana baraj arasındaki bu dengesizliğin, sulama birliklerinin önümüzdeki aylarda ciddi bir planlama krizi yaşayabileceğinin sinyalini verdiğini belirtiyor.
Yukarı Havza Güvende, Aşağı Havza Susuz
Amasya’da suyun kaderi rakıma göre şekillenmiş durumda. Yüksek kotlardaki Boraboy’un doluluğu, içme suyu açısından şehir merkezine nefes aldırsa da, sulama sezonunun zirve yapacağı temmuz ve ağustos aylarında Umutluğu besleyecek kaynakların yetersiz kalacağı aşikar. Bölgedeki çiftçiler, sulama kanallarına yeterli su verilmezse verimliliğin yarı yarıya düşebileceğini ifade ediyor. Yetkililerin, iki baraj arasındaki bu yüzde 62’lik makas farkını kapatmak için su transferi veya kısıtlı sulama programlarını acilen devreye alması bekleniyor.